RAM ve bilhassa DRAM tedarikinde yaşanan ıstıraplar, yapay zeka odaklı yatırımların sürat kazanmasıyla birlikte daha da besbelli hale geldi. Uzmanlara nazaran, artan talep ve hudutlu üretim kapasitesi nedeniyle bellek piyasasındaki dengesizlik kısa vadede sona erecek üzere görünmüyor.
RAM KRİZİ TIRMANMAYA DEVAM EDİYOR
Son yıllarda ferdî bilgisayarlar ve taşınabilir aygıtlar için görece uygun maliyetli olan RAM, artık bilgi merkezleri ve yapay zeka sistemleri için kritik bir bileşen haline gelmiş durumda. Büyük teknoloji şirketlerinin yapay zeka modelleri için yüksek bant genişliğine sahip bellek tahlillerine yönelmesi, üreticilerin kapasitesini bu alana kaydırmasına neden oluyor. Bu durum, tüketici elektroniğinde kullanılan standart RAM modüllerinin arzını kısıtlıyor.
Hatta dünyanın en büyük topluluklarından biri olan XDA Developers tarafından fark edildiği üzere DDR5 RAM’de yapılan indirimler bile durumu gözler önüne seriyor. Bir mühlet evvel yapılan kampanya ile Corsair Vengeance DDR5 2×16 GB bellek 344 dolara kadar düştü lakin bu set aylar evvel esasen 110 dolardı. Fiyat artışı o kadar süratli oluyor ki yapılan indirimler de manasını yitiriyor.
YAPISAL BİR DÖNÜŞÜM GEREKİYOR
Piyasa tahlillerine nazaran, bellek üreticileri daha karlı olan kurumsal ve yapay zeka odaklı eserlere öncelik verirken, dizüstü bilgisayar ve akıllı telefonlarda kullanılan RAM çeşitlerinde stoklar süratle azalıyor. Bunun sonucu olarak RAM fiyatları birçok pazarda son bir yıl içinde önemli artış gösterdi. Donanım üreticileri ise yükselen maliyetleri ya eser fiyatlarına yansıtıyor ya da birtakım modellerde donanım seçeneklerini yine düzenliyor.
Türkiye’de de tablo farklı değil. Teknoloji perakendecileri ve kesim temsilcileri, RAM fiyatlarındaki dalgalanmanın son aylarda daha besbelli hale geldiğine dikkat çekiyor. Bilhassa orta ve üst segment aygıtlarda maliyet baskısının arttığı söz ediliyor.
Uzmanlar, yeni üretim tesislerinin devreye girmesinin yıllar alabileceğini ve bu nedenle RAM krizinin süreksiz bir sorun olmaktan çok, yapısal bir dönüşümün kesimi olduğunu vurguluyor. Yapay zeka yatırımları sürat kesmediği sürece, bellek piyasasında eski “ucuz RAM” periyoduna dönüşün güç olduğu belirtiliyor.
