CHP’li Aşkın Genç: ‘Peynir enflasyonu sofrayı vurdu, 5 yılda yüzde 464 arttı’
CHP Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, 2021 sonunda kilogram fiyatı yaklaşık 60 TL olan beyaz peynirin 2025 sonunda 338 TL’ye kadar yükseldiğini, böylelikle fiyatların beş yılda yüzde 464 arttığını söyledi.
Genç, gelinen noktada peynirin sadece zamlanan bir eser değil, besin krizinin sembollerinden biri haline geldiğini vurguladı.
GIDA ENFLASYONUNU DA GEÇTİ
Peynirdeki artış oranının, tıpkı devirde açıklanan genel besin enflasyonunun da üzerine çıktığına işaret eden Genç, temel besin eserlerinin birçoklarında yüksek artışlar görülmesine karşın, peynir fiyatlarının birçok kalemdeki yükselişi geride bıraktığını aktardı.
Aşkın Genç, “Vatandaş pazara, markete gittiğinde bunu sayılarla değil, direkt cebinde hissediyor. Peynir, yumurta, süt eserleri artık kilo kilo değil, gram gram alınıyor” tabirlerini kullandı.
“ÜRETİCİ ZİYAN EDİYOR, TÜKETİCİ DEĞERLİYE YİYOR”
“Bir tarafta çiğ süt fiyatları maliyetin altında kaldığı için ziyan eden üretici var. Başka tarafta ise peyniri fahiş fiyatla almak zorunda kalan tüketici. Bu tablo özgür piyasa değil, bozulmuş bir piyasa düzenidir” diyen Genç, Ulusal Süt Konseyi’nin belirlediği çiğ süt tavsiye fiyatlarının yıllardı üretim maliyetlerinin gerisinde kaldığını, çok sayıda küçük üreticinin hayvancılığı bırakmak durumunda kaldığını söyledi.
Neden değerli?
Genç, peynir fiyatındaki patlamanın yapısal nedenlerini şöyle sıraladı:
“Yem fiyatlarında dövize bağlı sert artış
Elektrik, doğal gaz ve akaryakıt maliyetleri
Süt ve süt eserleri endüstrisinde artan işletme giderleri
Taşıma ve soğuk zincir maliyetleri
Zincir marketlerde oluşan yüksek kâr marjları
Etkin kontrol ve planlama eksikliği”
Genç, “Üretimi desteklemeyen, girdi maliyetlerini düşürmeyen, piyasayı denetlemeyen bir anlayışla bu tablo değişmez. Bedelini de hem üretici hem tüketici birlikte ödüyor” tabirini kullandı.
“BU PROBLEM YALNIZCA PEYNİR DEĞİL BESİN GÜVENLİĞİ MESELEDİR”
Konunun toplumsal boyutu da bulunduğuna dikkati çeken Genç “Peynir çocukların proteini, yaşlıların temel besini, sofranın ana ögesidir. Bugün peynir lüks oluyorsa, yarın etin, sütün, yumurtanın büsbütün erişilemez olması kaçınılmazdır. Bu yalnızca fiyat problemi değil, direkt besin güvenliği sıkıntısıdır.” dedi.
SOFRANIN EN KIYMETLİ PROTEİNİ
Genç, kalıcı tahlil için üreticiye gerçekçi dayanak verilmesi, süt fiyatlarının maliyete nazaran belirlenmesi ve zincir marketlerin kâr marjlarının sıkı biçimde denetlenmesi gerektiğini vurguladı.
“Türkiye’de peynir artık sofranın en değerli proteinlerinden biri haline geldi. Bu tablo baht değil, yanlış tarım ve iktisat siyasetlerinin sonucudur” diyen Genç, Meclis’te hususun takipçisi olacağını belirtti.
